تحریمهای تازه خزانهداری آمریکا؛ از خودرو تا ریل، ضربهای تازه به اقتصاد ایران.
وزارت خزانهداری آمریکا در تازهترین اقدام خصمانه خود، شرکتهای بزرگ خودروسازی و بخش ریلی ایران را در فهرست تحریمهای جدید قرار داد. در این بسته تحریمی دو فرد و ۲۹ شرکت، از جمله ایرانخودرو، سایپا، پارسخودرو، زامیاد، شرکت تولید تجهیزات سنگین هپکو، راهآهن جمهوری اسلامی ایران و شرکت قطارهای مسافری رجا، هدف قرار گرفتهاند. بخشی از شبکه خارجی تأمین قطعات خودرو نیز در این فهرست دیده میشود.
وزارت خزانهداری آمریکا روز پنجشنبه اول اکتبر ۲۰۲۶ در ادامهی اقدامات خصمانه علیه ایران، موج تازهای از تحریمها را با تمرکز بر بخشهای خودروسازی و ریلی کشور اعمال کرد. دفتر کنترل داراییهای خارجی این وزارتخانه فهرستی شامل دو فرد و ۲۹ شرکت و نهاد مرتبط با ایران را به فهرست اتباع و اشخاص مشخصشده (SDN) اضافه کرده است. این اقدام در شرایطی صورت میگیرد که اقتصاد ایران با محدودیتهای گستردهی ناشی از محاصره دریایی آمریکا دستوپنجه نرم میکند.
در فهرست شرکتهای تحریمشده، نام بزرگترین خودروسازان کشور یعنی ایرانخودرو، سایپا، پارسخودرو و زامیاد به چشم میخورد. علاوه بر این، دیگر شرکتهای فعال در حوزه تولید تجهیزات سنگین، از جمله شرکت هپکو و شرکت چینی وابسته به آن، نیز هدف قرار گرفتهاند. صنعت خودروسازی را میتوان یکی از ستونهای اصلی اقتصاد ایران دانست؛ به طوری که این بخش یکی از بزرگترین زیربخشهای اقتصادی پس از نفت محسوب میشود و شمار قابل توجهی از نیروی کار کشور را در بر میگیرد.
بخش دیگری از این تحریمها متوجه حملونقل ریلی ایران است. شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران، شرکت قطارهای مسافری رجا و شرکت حملونقل ریلی از جمله نهادهایی هستند که در این فهرست قرار گرفتهاند. وزارت خزانهداری آمریکا مدعی است که ایران در شرایط فشار اقتصادی و محدودیتهای ناشی از بلوکه دریایی، بیش از گذشته به شبکه ریلی خود برای انتقال نفت و حفظ تجارت منطقهای متکی شده است. با این حساب، تحریم صنعت ریلی مستقیماً یکی از زیرساختهای اصلی جابهجایی مسافر و کالا در کشور را هدف قرار میدهد.
نکتهی قابل توجه در اقدام تازه واشنگتن، عبور از هدفگیری اشخاص و شبکههای مشخص و گسترش دامنه تحریمها به بخشهایی از اقتصاد صنعتی ایران است؛ بخشهایی که به طور مستقیم با زندگی اقتصادی و حملونقل مردم کشور در ارتباطاند. علاوه بر شرکتهای ایرانی، بخشی از شبکه خارجی تأمین قطعات صنعت خودرو نیز تحریم شده است. شرکتهایی در اندونزی، امارات، ترکیه و هنگکنگ به دلیل نقش در ارسال قطعات خودرو و کامیون به ایران، در این فهرست قرار گرفتهاند.
دو فرد ایرانی به نامهای «مهنوش پورصراف همدانی» و «رامین کشوردوست» نیز مشمول تحریمهای ثانویه شدهاند که به ادعای آمریکا در چین و هنگکنگ فعالیت دارند. این تحریمها در حالی اعمال میشود که مقامات ایران اعلام کردهاند با نوسازی و توسعه شبکههای خودروسازی و ریلی، به دنبال کاهش وابستگی خود به منابع خارجی هستند. با این حال، کارشناسان بر این باورند که فشارهای اقتصادی جدید میتواند در کوتاهمدت بر صنایع داخلی تأثیرگذار باشد و بر روند تولید و عرضه کالا به مردم اثر بگذارد.
در فهرست شرکتهای تحریمشده، نام بزرگترین خودروسازان کشور یعنی ایرانخودرو، سایپا، پارسخودرو و زامیاد به چشم میخورد. علاوه بر این، دیگر شرکتهای فعال در حوزه تولید تجهیزات سنگین، از جمله شرکت هپکو و شرکت چینی وابسته به آن، نیز هدف قرار گرفتهاند. صنعت خودروسازی را میتوان یکی از ستونهای اصلی اقتصاد ایران دانست؛ به طوری که این بخش یکی از بزرگترین زیربخشهای اقتصادی پس از نفت محسوب میشود و شمار قابل توجهی از نیروی کار کشور را در بر میگیرد.
بخش دیگری از این تحریمها متوجه حملونقل ریلی ایران است. شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران، شرکت قطارهای مسافری رجا و شرکت حملونقل ریلی از جمله نهادهایی هستند که در این فهرست قرار گرفتهاند. وزارت خزانهداری آمریکا مدعی است که ایران در شرایط فشار اقتصادی و محدودیتهای ناشی از بلوکه دریایی، بیش از گذشته به شبکه ریلی خود برای انتقال نفت و حفظ تجارت منطقهای متکی شده است. با این حساب، تحریم صنعت ریلی مستقیماً یکی از زیرساختهای اصلی جابهجایی مسافر و کالا در کشور را هدف قرار میدهد.
نکتهی قابل توجه در اقدام تازه واشنگتن، عبور از هدفگیری اشخاص و شبکههای مشخص و گسترش دامنه تحریمها به بخشهایی از اقتصاد صنعتی ایران است؛ بخشهایی که به طور مستقیم با زندگی اقتصادی و حملونقل مردم کشور در ارتباطاند. علاوه بر شرکتهای ایرانی، بخشی از شبکه خارجی تأمین قطعات صنعت خودرو نیز تحریم شده است. شرکتهایی در اندونزی، امارات، ترکیه و هنگکنگ به دلیل نقش در ارسال قطعات خودرو و کامیون به ایران، در این فهرست قرار گرفتهاند.
دو فرد ایرانی به نامهای «مهنوش پورصراف همدانی» و «رامین کشوردوست» نیز مشمول تحریمهای ثانویه شدهاند که به ادعای آمریکا در چین و هنگکنگ فعالیت دارند. این تحریمها در حالی اعمال میشود که مقامات ایران اعلام کردهاند با نوسازی و توسعه شبکههای خودروسازی و ریلی، به دنبال کاهش وابستگی خود به منابع خارجی هستند. با این حال، کارشناسان بر این باورند که فشارهای اقتصادی جدید میتواند در کوتاهمدت بر صنایع داخلی تأثیرگذار باشد و بر روند تولید و عرضه کالا به مردم اثر بگذارد.